Παραβίαση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας στον Άγιο Μάμα Χαλκιδικής

Αυθαιρεσίες σε NATURA  με τις ευλογίες του ΥΠΕΚΑ; - Ερώτηση Ν. Χρυσόγελου  

Το ζήτημα των καταστροφών που προκαλούν παρεμβάσεις και δραστηριότητες μέσα σε περιοχή NATURA στον υγρότοπο του Άγιου Μάμα Χαλκιδικής χωρίς το ΥΠΕΚΑ να αναλαμβάνει τις ευθύνες του φέρνει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή με ερώτησή του, ο Νίκος Χρυσόγελος ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων/Ομάδα των Πράσινων στο Ευρωκοινοβούλιο.

Οι δραστηριότητες αυτές οδηγούν σε μια σειρά από παραβιάσεις που υποβαθμίζουν το οικοσύστημα, όπως η καταστροφή της βλάστησης και των θέσεων φωλεοποίησης προστατευόμενων ειδών πτηνών (το καλοκαίρι 2012 καταστράφηκε ολοσχερώς η αποικία του Νεροχελίδονου-Glareola pratincola ενός από τα δύο είδη για τα οποία η περιοχή έχει ενταχθεί στο δίκτυο NATURA 2000), η αλλοίωση του τοπίου, η εγκατάσταση  μόνιμων κατασκευών, η δημιουργία δίχως σχετική άδεια χώρων στάθμευσης αυτοκινήτων αλλά και νέων οδών προσέγγισης μέσα στις αμμοθίνες, καθώς και η ανεξέλεγκτη κίνηση μηχανοκίνητων οχημάτων πάνω στις αμμοθίνες.

Οι αυθαιρεσίες αυτές γίνονται εν γνώσει των υπηρεσιών οι οποίες δυστυχώς δεν ανταποκρίθηκαν στο πλήθος καταγγελιών από διάφορους φορείς και περιβαλλοντικές οργανώσεις στην πορεία των χρόνων. Όμως, η πιο δυσάρεστη εξέλιξη είναι η πρόσφατη, μη υπεύθυνη στάση που επέδειξε το ΥΠΕΚΑ γύρω από το θέμα. Σύμφωνα με τη νομοθεσία, για οποιαδήποτε χρήση σε προστατευόμενες περιοχές απαιτείται σύμφωνη γνώμη του ΥΠΕΚΑ. Ενώ λοιπόν η παραχώρηση του αιγιαλού και της παραλίας τα προηγούμενα χρόνια γινόταν χωρίς σχετική απόφαση του ΥΠΕΚΑ, κατά παράβαση της σχετικής ΚΥΑ, το 2012, και κατόπιν σχετικών αναφορών, ερωτήθηκε το ΥΠΕΚΑ το οποίο εισηγήθηκε θετικά, χωρίς όμως να μπορεί να εξασφαλίσει την προστασία της περιοχής NATURA.

Ο Νίκος Χρυσόγελος, ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων/Ομάδα των Πράσινων στο Ευρωκοινοβούλιο δήλωσε σχετικά:

«Σε μια εποχή, που με άλλοθι την οικονομική κρίση, οι πιέσεις για εκπτώσεις στην προστασία του περιβάλλοντος είναι τεράστιες, οι αρμόδιες αρχές και ιδιαίτερα το ΥΠΕΚΑ οφείλουν να αλλάξουν συνήθειες. Η ανάκαμψη της οικονομίας τόσο σε τοπικό όσο και σε εθνικό επίπεδο δεν προϋποθέτει παραβιάσεις της περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Αντίθετα, είναι καιρός να ανοίξουμε τα μάτια μας και να δούμε τις σημαντικές ευκαιρίες που προσφέρει η προστασία και βιώσιμη διαχείριση του περιβάλλοντος για δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και ανάπτυξης βιώσιμων οικονομικών δραστηριοτήτων. Ιδιαίτερα στην εποχή της κρίσης, η προστασία και διαχείριση των φυσικών περιοχών και η προστασία της βιοποικιλότητας αποκτούν μεγαλύτερη αξία, όπως φάνηκε και στην πρόσφατη ημερίδα που διοργάνωσα στις Βρυξέλλες . Πρόσφατο κείμενο εργασίας της Γενικής Διεύθυνσης Περιβάλλοντος "χρηματοδότηση περιοχών Natura 2000" τονίζει ότι σύμφωνα με συντηρητικές εκτιμήσεις η ροή των παροχών από το χερσαίο δίκτυο Natura 2000 προς τις ευρωπαϊκές κοινωνίες είναι της τάξης των 200 έως 300 δις € / έτος, ή 2-3% του ΑΕΠ της ΕΕ, ενώ το κόστος για την προστασία του είναι μόλις € 5,8 δις / έτος. Μια πρόσφατη μελέτη από την  Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι το κόστος της μη εφαρμογής της υπάρχουσας νομοθεσίας για το περιβάλλον και των μελλοντικών στόχων της βιοποικιλότητας είναι € 50 δις / έτος. Και ας μην ξεχνάμε ότι προστασία και διαχείριση φυσικών περιοχών και η αποκατάσταση της βιοποικιλότητας είναι στις προτεραιότητες των ευρωπαϊκών πολιτικών συνοχής, περιφερειακής ανάπτυξης, αλιείας και της θαλάσσιας στρατηγικής, με σημαντικά ποσά να προορίζονται την επόμενη προγραμματική περίοδο 2014-2020 για αυτούς τους τομείς.»

Χρυσόγελος: "Κοινωνικές συνεταιριστικές επιχειρήσεις η απάντηση στη κρίση"

Σε συνέντευξη Τύπου που έδωσε ο ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων Νίκος Χρυσόγελος, σήμερα Παρασκευή, 23 Νοεμβρίου, στη Θεσσαλονίκη αναφέρθηκε στην κοινωνική οικονομία και συγκεκριμένα στη σύσταση κοινωνικών συνεταιριστικών επιχειρήσεων στους τομείς της παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, στον τομέα των κοινωνικών υπηρεσιών αλλά και στον τομέα της διαχείρισης απορριμμάτων ως πρόταση για την αντιμετώπιση της δημοσιονομικής κρίσης που ταλανίζει την Ελλάδα. Παράλληλα ο Νίκος Χρυσόγελος αναφέρθηκε στη μυθολογία της διεξόδου της χώρας μας από την κρίση με επενδύσεις που αφορούν στον ορυκτό πλούτο της χώρας με έμφαση στο πετρέλαιο και το χρυσό .

Ειδική μνεία έγινε στην αποτροπή της ιδιωτικοποίησης του νερού και στις παρεμβάσεις του ευρωβουλευτή των Οικολόγων Πράσινων με τη μορφή τροπολογιών αλλά και ερωτήσεων στο Ευρωκοινοβούλιο. Τέλος ο Νίκος Χρυσόγελος ενημέρωσε τους δημοσιογράφους για τις διεκδικήσεις των Πρασίνων για τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2014-2020 και το αγώνα που δίνουν οι χώρες συνοχής για να αποτραπούν οι μειώσεις, άσκησε κριτική στην ελληνική κυβέρνηση που μένει καθηλωμένη στη διεκδίκηση της δόσης εμμένει στην καταστροφή της οικονομίας ανήμπορη να βρει εναλλακτική λύση διεξόδου, ασκώντας μια αναποτελεσματική και αναχρονιστική πολιτική, τόνισε δε ότι δεν αποκλείεται η πιθανότητα εθνικών εκλογών μέχρι τον Μάιο ενώ οι Οικολόγοι Πράσινοι αποτελούν έναν τρίτο δρόμο στο πολιτικό σκηνικό της πόλωσης που επικρατεί στη χώρα, πρόκειται για έναν πυρήνα με δυνατότητες που κυμαίνονται σε ανάλογα ποσοστά με αυτά των πράσινων κομμάτων της Γερμανίας, του Βελγίου και της Γαλλίας.

Συγκεκριμένα σχετικά με την ανάγκη εξάπλωσης του μοντέλου των κοινωνικών συνεταιριστικών επιχειρήσεων ο Ν. Χρυσόγελος ανέφερε ότι πρόκειται για έναν τομέα που παγκοσμίως έχει 800 εκατομμύρια έως 1 δις μέλη σε πάνω από 100 χώρες, απασχολεί πάνω από 100 εκατομμύρια ανθρώπους, ενώ οι 300 μεγαλύτερες συνεταιριστικές επιχειρήσεις παγκοσμίως είχαν έσοδα 1,6 τρισεκατομμύρια δολάρια το 2008. Στην Ευρώπη η κοινωνική οικονομία αντιπροσωπεύει το 10% των επιχειρήσεων, το 5,9% της συνολικής απασχόλησης και το 6,7% της μισθωτής απασχόλησης με περίπου 11 εκατομμύρια εργαζομένους. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Γερμανίας όπου σήμερα υπάρχουν 2 εκατομμύρια παραγωγοί ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές. Μέσα σε λίγες εβδομάδες μάλιστα μια ομάδα Γερμανών φοιτητών που δημιούργησε ένα συνεταιρισμό παραγωγής ενέργειας συγκέντρωσε από φοιτητές – μικρομετόχους 400.000 ευρώ για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων παραγωγής ενέργειας στο πανεπιστήμιό τους. Στην Ελλάδα ήδη έχουν ξεκινήσει ανάλογες πρωτοβουλίες στο Νότιο Αιγαίο, στην Κω, στη Ρόδο και στη Σίφνο με αντικείμενο τη διαχείριση απορριμμάτων, κοινωνικές υπηρεσίες του τύπου «Βοήθεια στο σπίτι» αλλά και αντίστοιχα εγχειρήματα που ξεκινούν τώρα στην Κοζάνη σχετικά με την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Οι κοινωνικές επιχειρήσεις και η εφαρμογή τους στον τομέα των ΑΠΕ μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στην απεξάρτηση τόσο από τον εγχώριο λιγνίτη αλλά και από το εισαγόμενο πετρέλαιο που κάθε χρόνο στοιχίζει στη χώρα 700.000.000 ευρώ προκειμένου να ηλεκτροδοτηθούν τα νησιά.

Αναφερόμενος στις κινητοποιήσεις των κατοίκων της Χαλκιδικής, του Κιλκίς αλλά και της Θράκης ενάντια στο χρυσό ο Ν. Χρυσόγελος δήλωσε ότι το πετρέλαιο και ο χρυσός δεν θα μετατρέψουν την Ελλάδα σε παράδεισο, περιοχές όπως η Νιγηρία και ο Καύκασος δεν γνώρισαν καμιά ευημερία από την αξιοποίηση του ορυκτού τους πλούτου, αντίθετα ενισχύθηκαν φαινόμενα όπως η φτώχια και η παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Πέρα από το τεράστιο περιβαλλοντικό κόστος και τους κινδύνους που εγκυμονούν οι εταιρείες αυτές δεν φορολογούνται ακόμη και σε χώρες όπως η Σουηδία και η Φινλανδία τώρα τίθεται αυτό το θέμα. Πρόκειται για ένα παλιό μοντέλο ανάπτυξης. Αντίθετα μια εταιρεία στο Βέλγιο που αποσπά ψήγματα χρυσού από πλακέτες παλιών ηλεκτρονικών συσκευών επεξεργάζεται τριπλάσια ποσότητα από αυτήν που αποφέρει η εξορυκτική δραστηριότητα στην Χαλκιδική. Η ανακύκλωση και η επαναχρησιμοποίηση αποτελούν αποδοτικές επενδύσεις, ο ίδιος ο Μπαρόζο μιλά για 20 εκατομμύρια θέσεις εργασίας ως αποτέλεσμα της πράσινης οικονομίας.

Σχετικά με τη δραστηριότητα του ευρωβουλευτή ενάντια στην ιδιωτικοποίηση του νερού ο Ν. Χρυσόγελος αναφέρθηκε στην ερώτηση που κατέθεσε από κοινού με άλλους Πράσινους Ευρωβουλευτές, επικαλούμενος ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, σύμφωνα με τα οποία ο τομέας ύδατος δεν πρέπει να ελευθερωθεί αλλά να εκσυγχρονιστεί και επομένως δεν πρέπει να εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας σχετικά με τις συμβάσεις παραχώρησης υπηρεσιών.

Στη συνέχεια επεκτάθηκε στην ακολουθούμενη από την τρόικα πολιτική και σχολίασε ότι τα μέτρα που προωθούνται στην Ελλάδα, βασίστηκαν σε λάθος υποθέσεις οδηγώντας σε αύξηση του χρέους και επιδείνωση της κρίσης, όπως δείχνουν μελέτες του ΔΝΤ και της Κομισιόν. Συγκεκριμένα, στην έκθεση του ΔΝΤ, World Economic Outlook – October 2012, γίνεται αναλυτική αναφορά σε άστοχες εκτιμήσεις για το δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή που χρησιμοποιείται στις προβλέψεις όταν σχεδιάζονται προγράμματα δημοσιονομικής προσαρμογής. Η έκθεση αναφέρει – χωρίς να μελετά την περίπτωση της Ελλάδας – ότι με ασφάλεια μπορεί να εκτιμηθεί πως ο δημοσιονομικός πολλαπλασιαστής ειδικά σε περιόδους ύφεσης, αντί του 0,5 που αρχικά θεωρείτο, κινείται μεταξύ 0,9 και 1,7. Σχετική ερώτηση στο Ευρωκοινοβούλιο κατέθεσε ο ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων

Μια άλλη ολέθρια στρέβλωση της ακολουθούμενης πολιτικής της τρόικα σχετίζεται με τα εργασιακά. Η ανακοίνωση της Επιτροπής τη Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας έρχεται να επισημάνει τις σοβαρές παραβιάσεις της εργατικής νομοθεσίας και δικαιωμάτων που σχετίζονται με το δικαίωμα των εργαζόμενων να διαπραγματεύονται ελεύθερα και συλλογικά τις αμοιβές τους και τις λοιπές παροχές τους. Επιπλέον, τα νέα πρόσφατα μέτρα περιλαμβάνουν διατάξεις που προτρέπουν σε κατάργηση της ελεύθερης διαπραγμάτευσης των μισθών χωρίς κρατική παρέμβαση και προωθούν τον ορισμό κατώτατων μισθολογίων με νόμο. Είναι δυνατόν η αντιμετώπιση των δημοσιονομικών προβλημάτων να ταυτίζεται με την διάλυση του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου; Τα παραπάνω αποτέλεσαν αντικείμενο ερώτησης προς την Κομισιόν που ο ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων κατέθεσε από κοινού με άλλους 2 ευρωβουλευτές των Πράσινων.

Ερώτηση του Ν. Χρυσόγελου για την υλοτόμηση στις Σκουριές Χαλκιδικής

Το ζήτημα της υλοτόμησης δάσους στην περιοχή Σκουριές στη Χαλκιδική για να διευκολυνθεί η εξόρυξη χρυσού από την εταιρεία «Ελληνικός Χρυσός» φέρνει στο Ευρωκοινοβούλιο με κατεπείγουσα γραπτή ερώτησή του προς την Κομισιόν ο ευρωβουλευτής των Οικολόγων Πράσινων / Ομάδα των Πράσινων στο Ευρωκοινοβούλιο, Νίκος Χρυσόγελος.

Πρόκειται για την έναρξη της υλοτόμησης αρχέγονου δάσους συνολικής έκτασης 3.273 στρεμμάτων στις Σκουριές και 857 στρεμμάτων στον Κοκκινόλακκα για την κατασκευή χώρου απόθεσης επικίνδυνων αποβλήτων. Σύμφωνα, όμως, με την απόφαση παραχώρησης δάσους, η έναρξη της υλοτόμησης προϋποθέτει την ύπαρξη Ειδικής Έγκρισης Επέμβασης του δασικού νόμου καθώς και Έγκρισης Τεχνικής Μελέτης για όλα τα σχεδιαζόμενα υποέργα. 

Από όλα αυτά, όμως, υπάρχει μόνο η Έγκριση Τεχνικής Μελέτης για το “υποέργο Σκουριές” που επιτρέπει αποκλειστικά και μόνο τη διαμόρφωση της κύριας οδού πρόσβασης του μεταλλείου Σκουριών και την κατασκευή ράμπας και φρέατος του υπόγειου μεταλλείου Σκουριών. Αλλά ακόμα και για να εγκριθούν αυτές οι Τεχνικές Μελέτες προϋποτίθεται η ύπαρξη εγκεκριμένου Επενδυτικού Σχεδίου που επίσης δεν υπάρχει.

Τα παραπάνω επιβεβαιώνει και ο Γενικός Διευθυντής Δασών και Αγροτικών Υποθέσεων της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας-Θράκης που διευκρινίζει προς το αρμόδιο Δασαρχείο Αρναίας ότι «η υπηρεσία σας θα επιτρέψει τις επεμβάσεις που αφορούν, τόσο τους χώρους που καταλαμβάνουν αυτά καθαυτά τα έργα, όσον και τους χώρους επεμβάσεων που εξαρτώνται άμεσα από αυτά (πχ δρόμοι προσπέλασης σε αυτά κλπ) και θα εκδώσει τα ανάλογα πρωτόκολλα εγκατάστασης υλοτομικών εργασιών μόνο μετά την προσκόμιση των εγκεκριμένων μελετών των προσαρτημάτων 3,4 και 5 του υποέργου “Μεταλλευτικές Εγκαταστάσεις Σκουριών”», που όμως δεν υπάρχουν.

Παρόλα αυτά μετά από μεσολάβηση υπηρεσίας του ΥΠΕΚΑ το δασαρχείο Αρναίας υποχρεώθηκε να επιτρέψει την εκτέλεση των υλοτομικών εργασιών, η οποία έχει ήδη ξεκινήσει και προχωρά με ταχείς ρυθμούς.

 Ο Νίκος Χρυσόγελος δήλωσε σχετικά: «Η υλοτόμηση του αρχέγονου δάσους ήδη ξεκίνησε και μάλιστα παράτυπα. Πέρα από την προφανή και αδιαπραγμάτευτη ανάγκη τήρησης της νομιμότητας, είναι επείγουσα ανάγκη να συνειδητοποιήσουμε ότι δεν βοηθάει τη χώρα ακόμα και αυτή την περίοδο της κρίσης η προώθηση επενδύσεων που καταστρέψουν μια περιοχή μακροχρόνια. Η χώρα χρειάζεται επενδύσεις αλλά αυτές πρέπει να είναι προς όφελος της κοινωνίας και του περιβάλλοντος, και σε κάθε περίπτωση δεν πρέπει να προσθέσουμε στο δημοσιονομικό χρέος περισσότερο κοινωνικό και περιβαλλοντικό χρέος. Η εξόρυξη χρυσού είναι μια εξαιρετικά ρυπογόνος οικονομική δραστηριότητα που υπονομεύει το μέλλον των περιοχών στις οποίες ασκείται. Σε κάθε περίπτωση οι επενδύσεις πρέπει να έχουν την αποδοχή των τοπικών κοινωνιών και το όφελος να είναι φανερό και για τη χώρα και για την κοινωνία. Αυτή η επένδυση έχει ξεσηκώσει την αντίδραση της κοινωνίας, τις αντιρρήσεις πολλών φορέων, ενώ έχει αμφισβητηθεί τεκμηριωμένα το επιχείρημα ότι προσφέρει οφέλη άλλα από αυτά για την εταιρία. Οι υποσχέσεις για προσλήψεις σε μια περιοχή που πλήττεται από την ανεργία δεν μπορούν να υποκαταστήσουν την ανυπολόγιστη καταστροφή των φυσικών πόρων της Χαλκιδικής που ξεκίνησε να συντελείται αυτές τις μέρες. Είναι στο χέρι μας να βρούμε εναλλακτικές λύσεις που θα αντιμετωπίζουν και το οξύ πρόβλημα της ανεργίας αλλά και την προοπτική βιώσιμης ανάπτυξης, αρκεί να υπάρξει η πολιτική βούληση να τις αναζητήσουμε! Προτάσεις που συνδυάζουν οικονομική δραστηριότητα, κοινωνικό όφελος, προστασία του περιβάλλοντος και δημιουργία θέσεων εργασίας υπάρχουν, εμποδίζεται όμως η προώθησή τους γιατί κυριαρχεί η αντίληψη ότι η κρίση θα αντιμετωπιστεί με επιστροφή σε εποχές όπου η προστασία του περιβάλλοντος θεωρούνται εμπόδιο και όχι ευκαιρία. Είναι επικίνδυνο ότι η περιβαλλοντική πολιτική δέχεται τόσο δημόσια όσο και μέσα από αδιαφανείς διαδικασίες πρωτοφανή επίθεση. Θα είναι εγκληματικό αν μαζί με το οικονομικό χρέος προσθέσουμε και ένα ακόμα μεγαλύτερο περιβαλλοντικό χρέος στα παιδιά μας. Σε κάθε περίπτωση αυτοί δεν πρέπει να γίνει άλλη μια φορά χωρίς ξεκάθαρη συζήτηση με τους πολίτες για το αν είναι διατεθειμένοι να δεχτούν παρόμοιες επιλογές»